Postman ve Hoppscotch Kullanımı

API'lerin ne olduğunu ve JSON formatını öğrendik. Şimdi sıra geldi bu API'leri test etmeye. Kod yazmadan önce bir API'nin nasıl çalıştığını anlamak istersiniz. İşte burada Postman ve Hoppscotch gibi araçlar devreye giriyor.

Bu araçlar geliştiricilerin en yakın dostlarından biri. API'lere istek atmanızı, yanıtları incelemenizi ve her şeyi test etmenizi sağlar.

Neden Bu Araçlara İhtiyacımız Var?

Tarayıcıdan İstek Yapmak

Evet, tarayıcının adres çubuğuna bir API URL'i yazıp Enter'a basabilirsiniz:

https://jsonplaceholder.typicode.com/users/1

Sonuç olarak JSON görürsünüz. Ama bu yöntemin ciddi kısıtlamaları var:

Tarayıcının Kısıtlamaları:

• Sadece GET isteği yapabilirsiniz
• Header ekleyemezsiniz
• POST, PUT, DELETE isteği yapamazsınız
• Yanıt düzgün formatlanmamış, okunması zor

API Test Araçlarının Avantajları

• Tüm HTTP metodlarını kullanabilirsiniz (GET, POST, PUT, DELETE...)
• Header ekleyebilirsiniz
• Body (gövde) ile veri gönderebilirsiniz
• Yanıtlar güzel formatlanmış şekilde gösterilir
• İstekleri kaydedip tekrar kullanabilirsiniz
• Koleksiyonlar oluşturup organize edebilirsiniz

Postman vs Hoppscotch

İki popüler araç var ve ikisi de aynı işi yapıyor:

Tavsiyem: Başlangıç için Hoppscotch kullanın. Kurulum gerektirmez, hemen başlayabilirsiniz. İlerleyen zamanlarda ihtiyaç duyarsanız Postman'e geçebilirsiniz.

Hoppscotch'a Giriş

Adım 1: Siteyi Açın

Tarayıcınızda şu adrese gidin:

https://hoppscotch.io

Karşınıza şöyle bir arayüz çıkacak:

┌─────────────────────────────────────────────────────┐
│  [GET ▼]  [URL girin...                    ] [Gönder]│
├─────────────────────────────────────────────────────┤
│  Parametreler | Headers | Body | Auth               │
├─────────────────────────────────────────────────────┤
│                                                     │
│                    YANIT ALANI                      │
│                                                     │
└─────────────────────────────────────────────────────┘

Adım 2: İlk İsteğinizi Yapın

1. Metod olarak GET seçili olsun (varsayılan)
2. URL kutusuna şunu yazın:
   metinKopyala

   https://jsonplaceholder.typicode.com/posts/1

3. Gönder (Send) butonuna tıklayın

Adım 3: Yanıtı İnceleyin

Aşağıda şuna benzer bir yanıt göreceksiniz:

{
  "userId": 1,
  "id": 1,
  "title": "sunt aut facere repellat provident occaecati excepturi optio reprehenderit",
  "body": "quia et suscipit\nsuscipit recusandae consequuntur..."
}

Tebrikler! İlk API isteğinizi yaptınız.

Farklı API'leri Test Edelim

Örnek 1: Kullanıcı Listesi

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/users

Yanıt: 10 kullanıcının listesi (isim, email, adres bilgileri)

Örnek 2: Belirli Bir Kullanıcı

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/users/3

Yanıt: 3 numaralı kullanıcının detayları

Örnek 3: Rastgele Aktivite Önerisi

GET https://www.boredapi.com/api/activity

Yanıt:

{
  "activity": "Learn a new programming language",
  "type": "education",
  "participants": 1,
  "price": 0
}

Örnek 4: Rastgele Köpek Fotoğrafı

GET https://dog.ceo/api/breeds/image/random

Yanıt:

{
  "message": "https://images.dog.ceo/breeds/terrier-scottish/n02097298_7694.jpg",
  "status": "success"
}

Arayüzü Tanıyalım

1. Metod Seçici (Dropdown)

Sol üstteki dropdown'dan HTTP metodunu seçersiniz:

• GET - Veri almak için
• POST - Yeni veri oluşturmak için
• PUT - Veriyi tamamen güncellemek için
• PATCH - Veriyi kısmen güncellemek için
• DELETE - Veri silmek için

2. URL Alanı

API'nin endpoint adresini buraya yazarsınız.

3. Parametreler (Parameters)

Query string parametrelerini buradan ekleyebilirsiniz. Örneğin:

URL'e manuel yazmak yerine:

https://api.example.com/search?q=javascript&limit=10

Parameters sekmesinden ekleyebilirsiniz:

Bu şekilde daha düzenli ve hata yapma olasılığı daha düşük.

4. Headers

İstek başlıklarını buradan eklersiniz. Bazı API'ler özel header ister.

5. Body

POST, PUT, PATCH isteklerinde göndereceğiniz veriyi buraya yazarsınız.

6. Yanıt Alanı

• Body: Gelen veri (JSON, HTML, vs.)
• Headers: Yanıt başlıkları
• Status: Durum kodu (200, 404, 500 vs.)

Durum Kodlarını Anlama

İstek yaptığınızda bir durum kodu görürsünüz:

Test Edelim

Var olan endpoint:

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/posts/1

Sonuç: 200 OK ✓

Var olmayan endpoint:

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/posts/999999

Sonuç: 404 Not Found ✗

Query String Kullanımı

Bazı API'ler filtreleme, arama veya sayfalama için query string bekler.

Örnek: Belirli Kullanıcının Postları

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/posts?userId=1

Bu istek sadece 1 numaralı kullanıcının postlarını getirir.

Örnek: Sayfalama

GET https://jsonplaceholder.typicode.com/posts?_page=2&_limit=5

• _page=2: İkinci sayfa
• _limit=5: Sayfa başına 5 sonuç

Hoppscotch'ta Query String Ekleme

Yöntem 1: URL'e doğrudan yazın

https://api.example.com/data?key1=value1&key2=value2

Yöntem 2: Parameters sekmesini kullanın

İkinci yöntem daha temiz ve parametreleri açıp kapatabilirsiniz.

Header Ekleme

Bazı API'ler özel header ister. En yaygın örnek: Accept header'ı.

Örnek: Dad Jokes API

Bu API, header'a göre farklı format döndürür:

Header olmadan:

GET https://icanhazdadjoke.com/

Yanıt: HTML sayfası (istemediğimiz şey)

Header ile:

GET https://icanhazdadjoke.com/
Headers:
  Accept: application/json

Yanıt:

{
  "id": "R7UfaahVfFd",
  "joke": "What do you call a fish without eyes? A fsh.",
  "status": 200
}

Hoppscotch'ta Header Ekleme

1. Headers sekmesine tıklayın
2. Yeni satır ekleyin:
   • Key: Accept
   • Value: application/json
3. İsteği gönderin

JSON Yanıtları İnceleme

Hoppscotch, JSON yanıtlarını güzel formatlar:

Özellikler:

1. Syntax Highlighting (Renklendirme)

• String'ler yeşil
• Sayılar mavi
• Boolean'lar turuncu
• Anahtarlar farklı renk

2. Katlanabilir (Collapsible) Büyük nesneleri veya dizileri tıklayarak kapatıp açabilirsiniz.

3. Kopyalama Tüm yanıtı veya bir bölümünü kolayca kopyalayabilirsiniz.

Tarayıcı vs Hoppscotch Karşılaştırması

Tarayıcıda JSON:

{"userId":1,"id":1,"title":"sunt aut facere...","body":"quia et suscipit..."}

Tek satır, okunması zor.

Hoppscotch'ta JSON:

{
  "userId": 1,
  "id": 1,
  "title": "sunt aut facere...",
  "body": "quia et suscipit..."
}

Düzgün girintili, renkli, okunması kolay.

Pratik: Farklı API'leri Deneyin

Aşağıdaki API'leri Hoppscotch'ta test edin:

1. Ülke Bilgileri

GET https://restcountries.com/v3.1/name/turkey

2. IP Adresi Bilgisi

GET https://ipapi.co/json/

3. Rastgele Alıntı

GET https://api.quotable.io/random

4. GitHub Kullanıcısı

GET https://api.github.com/users/torvalds

5. Hava Durumu (Açık API)

GET https://wttr.in/Istanbul?format=j1

Her birini deneyin ve yanıtları inceleyin. Farklı veri yapılarını görün.

İpuçları

1. Proxy Uyarısı

Bazen Hoppscotch "Enable proxy" uyarısı gösterebilir. Bu, bazı API'lerin tarayıcı güvenlik kısıtlamaları nedeniyle doğrudan erişilemediği anlamına gelir. Proxy'yi etkinleştirin ve tekrar deneyin.

2. İstekleri Kaydetme

Hoppscotch'ta istekleri koleksiyonlara kaydedebilirsiniz. Böylece her seferinde URL yazmak zorunda kalmazsınız.

3. Ortam Değişkenleri (Environment Variables)

Sık kullandığınız değerleri (API anahtarı, base URL) değişken olarak tanımlayabilirsiniz.

4. Geçmiş (History)

Yaptığınız istekler geçmişte saklanır. Sol menüden erişebilirsiniz.

Özet

Sırada Ne Var?

API test araçlarını öğrendik. Artık herhangi bir API'yi kod yazmadan test edebilirsiniz.

Bir sonraki makalede HTTP Metodlarını (GET, POST, PUT, DELETE) daha detaylı inceleyeceğiz.